ΓΕΝΙΚΑ
Ο κορωνοϊός μπορεί να «εισβάλλει» από τα μάτια
Τι πρέπει να προσέχετε όσοι φοράτε φακούς επαφής
«Μακριά τα χέρια από τα μάτια» είναι μία από τις πάγιες συστάσεις των ειδικών για να προστατευθούμε από τον κορονοϊό COVID-19, που μπήκε απότομα στη ζωή μας και έχει φέρει τα πάνω-κάτω. Τι σχέση, όμως, μπορεί να έχει ένας ιός του αναπνευστικού με ένα από τα βασικότερα αισθητήρια όργανα του σώματός μας;
«Όπως η μύτη και το στόμα, έτσι και τα μάτια επιστρώνονται από μία βλεννογόνο μεμβράνη, μέσω της οποίας ο κορωνοϊός μπορεί να βρει πρόσβαση στο εσωτερικό του σώματος», λέει ο χειρουργός-οφθαλμίατρος Δρ. Αναστάσιος. Κανελλόπουλος, καθηγητής Οφθαλμολογίας Πανεπιστημίου Νέας Υόρκης, NYUMedicalSchool. «Η μεμβράνη αυτή είναι ο επιπεφυκότας ο οποίος καλύπτει εξωτερικά τον οφθαλμικό βολβό (είναι το διάφανο πάνω από το λευκό τμήμα του ματιού μας που ονομάζεται σκληρός χιτώνας) και επίσης επιστρώνει εσωτερικά τα βλέφαρα. Η βλέννα και τα δάκρυα που εκκρίνονται συνεχώς στον επιπεφυκότα, λιπαίνουν και προστατεύουν την επιφάνεια του οφθαλμού».
Δυστυχώς αυτή η φυσιολογία κάνει τον επιπεφυκότα ευάλωτο στην «εισβολή» ιών, κάτι που εικάζεται ότι ισχύει και για το νέο κορονοϊό. Για να ενεργοποιηθεί αυτός ο μηχανισμός όμως, απαραίτητη προϋπόθεση είναι να φτάσει ο κορονοϊός στα μάτια.
Δεν αγγίζουμε, δεν πλησιάζουμε τα μάτια. «Αυτό μπορεί να γίνει όταν τα αγγίξουμε με μολυσμένα χέρια ή όταν υπάρχει αερογενής διασπορά του ιού», λέει ο Δρ. Κανελλόπουλος. «Η μετάδοση με τα μολυσμένα χέρια είναι πιο συνηθισμένη, αλλά έχουν αναφερθεί και περιπτώσεις μόλυνσης από την έκθεση στα σταγονίδια της ανάσας ή του βήχα - φταρνίσματος ενός μολυσμένου ατόμου».
Η εξήγηση για τους φακούς επαφής
Όσοι φορούν φακούς επαφής όχι μόνο αγγίζουν τα μάτια τους για να τους βάλουν και να τους βγάλουν δύο ή και περισσότερες φορές την ημέρα, αλλά επίσης αγγίζουν τα μάτια και το πρόσωπό τους πολύ περισσότερο, από εκείνους που δεν χρησιμοποιούν φακούς επαφής. Η χρήση των γυαλιών θα εξασφαλίσει ότι δεν θα σας ενοχλούν οι φακοί, ενώ αν θελήσετε να τρίψετε το μάτι σας είναι πιθανό να κτυπήσει το χέρι σας στα γυαλιά και να σταματήσετε. Αν οπωσδήποτε θέλετε να φοράτε τους φακούς επαφής, πρέπει να τηρείτε τους κανόνες υγιεινής πιο σχολαστικά παρά ποτέ, για να αποφύγετε τον κίνδυνο μόλυνσης με τον κορωνοϊό.
Σημαντικό είναι επίσης να προστατεύσετε τα μάτια σας αν φροντίζετε ύποπτο ή επιβεβαιωμένο κρούσμα κορωνοϊού με βήχα και άλλα συμπτώματα. Τα κοινά διορθωτικά γυαλιά οράσεως (π.χ. γυαλιά μυωπίας, αστιγματισμού κ.λπ.) παρέχουν κάποια προστασία από την αερογενή μετάδοση του ιού, αλλά η προστασία αυτή δεν είναι απόλυτη, γιατί ο ιός μπορεί να φτάσει στην επιφάνεια των ματιών από τα πλάγια ή από το κάτω μέρος των γυαλιών.
Αν φροντίζετε έναν ασθενή, προτιμότερο είναι να φοράτε γυαλιά ασφαλείας ακόμη και αν χρειάζεται να τοποθετηθούν πάνω από τα κανονικά γυαλιά οράσεως.
Όσον αφορά τη συμβουλή να μην αγγίζουμε το πρόσωπό μας, μόνο τυχαία δεν είναι. Μελέτες έχουν δείξει ότι ο μέσος άνθρωπος αγγίζει το πρόσωπό του κατά μέσο όρο 11 φορές την ώρα. Ακόμα, δε, κι αν κάποιος έχει σαπουνίσει καλά ή έχει απολυμάνει τα χέρια του, αυτά μολύνονται και πάλι, αμέσως μόλις αγγίξουμε οποιοδήποτε μολυσμένο αντικείμενο (π.χ. ένα πόμολο ή το κουμπί ενός ανελκυστήρα). Επομένως, υπάρχουν άφθονες ευκαιρίες για να βρεθεί ο κορωνοϊός στον βλεννογόνο του ματιού.
Σε κάθε περίπτωση, δεν πρέπει να τρίβετε τα μάτια με γυμνά χέρια. «Αν νιώθετε την ανάγκη να τρίψετε το μάτι σας, χρησιμοποιήστε ένα καθαρό χαρτομάντιλο και όχι τα δάκτυλά σας», συνιστά ο Δρ. Κανελλόπουλος. «Προστατεύστε επίσης τα μάτια σας από την ξηρότητα, διότι η ξηροφθαλμία οδηγεί σε περισσότερο τρίψιμο. Για να την καταπολεμήσετε, προμηθευτείτε ενυδατικές σταγόνες για τα μάτια (τεχνητά δάκρυα). Η συμβουλή αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική για όσους εργάζονται πολλές ώρες καθημερινά με ηλεκτρονικούς υπολογιστές, καθώς και για όσους έχουν ιστορικό ξηροφθαλμίας για οποιαδήποτε αιτία».
Αν πρέπει οπωσδήποτε να τρίψετε το μάτι σας με γυμνό χέρι, σαπουνίστε πρώτα καλά τα χέρια σας («καλά» σημαίνει ότι το σαπούνισμα θα διαρκέσει τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα, στη διάρκεια των οποίων θα καθαρίσετε σχολαστικά και τις άκρες των δακτύλων και τα νύχια σας). Όταν τελειώσετε το τρίψιμο του ματιού σας, σαπουνίστε πάλι τα χέρια σας.
