Oι πιο Φονικές Πανδημίες

O Ιός εν ονόματι «Κορωνοϊός», εισέβαλε με βία και απροειδοποίητα στις ζωές μας.

H Πανδημία αυτή στοίχισε τη ζωή σε περισσότερους από 10.000 ανθρώπους και βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη…

Οι Μεταδοτικές ασθένειες υπήρξαν και κατά τη διάρκεια της ανθρώπινης ιστορίας ..από τη στιγμή της ανθρώπινης παρουσίας. Η Ελονοσία, η Φυματίωση, η Λέπρα, η Ισπανική Γρίπη, η Μαύρη Πανώλη και άλλες μολυσματικές ασθένειες εμφανίστηκαν για πρώτη φορά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.
Όσο εκπολιτιζόταν ο άνθρωπος, οικοδομώντας πόλεις, ανοίγοντας εμπορικούς δρόμους και διεξάγοντας πολέμους, τόσο πιο πιθανές ήταν οι πανδημίες.

Στο τομέα των μολυσματικών ασθενειών, μία πανδημία είναι η χειρότερη δυνατή περίπτωση. Όταν μια επιδημία εξαπλώνεται πέρα από τα σύνορα μιας χώρας, τότε η ασθένεια γίνεται επίσημα πανδημία.

Κάποιες από τις σημαντικές πανδημίες που εξολόθρευσαν μεγάλο αριθμό ανθρώπων και άλλαξαν τον ρου της ιστορίας:

1) Το HIV / AIDS

Το HIV / AIDS, εντοπίστηκε για πρώτη φορά στο Κονγκό το 1976 κι έχει αποδειχθεί πραγματικά παγκόσμια πανδημία, σκοτώνοντας περισσότερους από 36 εκατομμύρια ανθρώπους από το 1981.

Σήμερα υπάρχουν μεταξύ 31 και 35 εκατομμυρίων ανθρώπων που ζουν με τον ιό HIV, οι περισσότεροι από τους οποίους βρίσκονται στην Αφρική. Καθώς η πληροφορία για τον ιό διαρκώς αυξάνεται, όπως και η ενημέρωση του κόσμου, καθώς έχουν αναπτυχθεί νέες θεραπείες, ο HIV είναι πιο διαχειρίσιμος και πολλοί από όσους έχουν μολυνθεί συνεχίζουν να ζουν φυσιολογικά.

Μεταξύ 2005 και 2012 οι ετήσιοι παγκόσμιοι θάνατοι από τον ιό HIV / AIDS μειώθηκαν από 2,2 εκατομμύρια σε 1,6 εκατομμύρια.

2) Η Γρίπη του Χονγκ Κονγκ

Έμεινε γνωστή ως η “γρίπη του Χονγκ Κονγκ”, μια πανδημία που ξέσπασε το 1968 και προκλήθηκε από το H3N2 του ιού της γρίπης Α, ένα γενετικό παράγωγο του H2N2. Από το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα στις 13 Ιουλίου 1968 στο Χονγκ Κονγκ, χρειάστηκαν μόλις 17 ημέρες πριν από την εμφάνιση κρουσμάτων του ιού στη Σιγκαπούρη και το Βιετνάμ και μέσα σε τρεις μήνες είχαν εξαπλωθεί στις Φιλιππίνες, την Ινδία, την Αυστραλία, την Ευρώπη και τις ΗΠΑ.  Ενώ η πανδημία του 1968 είχε συγκριτικά χαμηλό ποσοστό θνησιμότητας (5%), είχε ακόμα ως αποτέλεσμα το θάνατο περισσότερων από ένα εκατομμύριο ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένων των 500.000 κατοίκων του Χονγκ Κονγκ, περίπου το 15% του πληθυσμού της τότε.

3) Η Ασιατική Γρίπη

Η Ασιατική Γρίπη ήταν μια πανδημία της γρίπης Α του υποτύπου H2N2, η οποία προήλθε από την Κίνα το 1956 και διήρκεσε μέχρι το 1958. Στο διετές της ξέσπασμα, η ασιατική γρίπη ταξίδεψε από την κινεζική επαρχία Guizhou στη Σιγκαπούρη, το Χονγκ Κονγκ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι εκτιμήσεις για το θάνατο της ασιατικής γρίπης ποικίλουν ανάλογα με την πηγή, αλλά ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τοποθετεί τον τελικό αριθμό σε περίπου 2 εκατομμύρια θανάτους, εκ των οποίων 69.800 σημειώθηκαν στις ΗΠΑ.

4) Η Φονική Γρίπη του 1918.

Μεταξύ του 1918 και 1920 μια φονική γρίπη ξέσπασε σε όλο τον κόσμο, μολύνοντας πάνω από το ένα τρίτο του παγκόσμιου πληθυσμού σκοτώνοντας 20 έως 50 εκατομμύρια ανθρώπους.

Από τα 500 εκατομμύρια άτομα που είχε μολυνθεί από την πανδημία του 1918, το ποσοστό θνησιμότητας εκτιμάται σε 10% έως 20%, με 25 εκατομμύρια θανάτους μόνο τις πρώτες 25 εβδομάδες. Αυτό που διαχώρισε τη συγκεκριμένη φονική γρίπη του 1918, ήταν τα θύματα: Ενώ η γρίπη πάντα σκότωνε ηλικιωμένους και ευπαθείς ομάδες, η συγκεκριμένη είχε ξεκινήσει να “χτυπάει” και υγιείς ενήλικες, ενώ παιδιά κι άλλοι με πιο αδύναμο ανοσοποιητικό δεν επηρεάστηκαν.

 5) Χολέρα

 Από το 1817 έχουν καταγραφεί επτά πανδημίες, για τις έξι από τις οποίες υπεύθυνος ήταν ο κλασικός βιότυπος του Vibrio cholerae Ο1, ενώ για την τελευταία που ξεκίνησε από το 1961 και συνεχίζεται μέχρι και σήμερα (άρχισε στην Ινδονησία και επεκτάθηκε στην Ασία, Ευρώπη, Αφρική, Νότια και Κεντρική Αμερική) υπεύθυνος είναι ο ΕΙ Tor .

To 1992 ένας νέος ορότυπος, ο Vibrio cholerae Ο139 Bengal, έκανε την εμφάνισή του στη νότια Ινδία και στο Μπαγκλαντές και σε σύντομο χρονικό διάστημα εξαπλώθηκε προκαλώντας νέα επιδημία χολέρας. Το 1994 κρούσματα χολέρας καταγράφηκαν σε 11 χώρες της Ασίας. Εκατομμύρια κόσμος έχει πεθάνει από τη χολέρα.

 6) Η Ισπανική Γρίπη

Στις αρχές του 20ού αιώνα, και πιο συγκεκριμένα το 1918, ξέσπασε μια πανδημία γρίπης από την οποία έμελλε να χάσουν τη ζωή τους 40 και πλέον εκατομμύρια άνθρωποι ανά την υφήλιο.

Τα πρώτα κρούσματα της λεγόμενης Ισπανικής Γρίπης κατεγράφησαν στη Γαλλία τον Απρίλιο του 1918, ενώ ακολούθησαν περιστατικά σε Ιταλία, Μεγάλη Βρετανία, ΗΠΑ και Γερμανία.

Τον Ιούνιο του ίδιου έτους η πανδημία εξαπλώθηκε στις Ινδίες, τον Ιούλιο στη Νέα Ζηλανδία και τον Αύγουστο στη Νότια Αφρική.

7) Το SARS

Στις αρχές του 21ου αιώνα, κατά τα έτη 2002-2003, έκανε την εμφάνισή του το SARS (Severe Acute Respiratory Syndrome, Σοβαρό Οξύ Αναπνευστικό Σύνδρομο), ασθένεια που προκαλείται από κορωναϊό ο οποίος παρουσιάζει πολλές ομοιότητες με τον κορωναϊό SARS-CoV-2. Η εν λόγω επιδημία ξεκίνησε από επαρχία της Κίνας και εξελίχθηκε σύντομα σε παγκόσμια πανδημία. Απλώθηκε σε 26 χώρες, προσέβαλε πάνω από 8.000 ανθρώπους και στοίχισε τη ζωή σε 774 εξ αυτών.

Οι επιπτώσεις του SARS περιορίστηκαν δραστικά λόγω της ταχείας αντίδρασης των υγειονομικών Αρχών σε παγκόσμιο επίπεδο.

8) Η Γρίπη των Χοίρων

Λίγο αργότερα, κατά τα έτη 2009-2010, μια νέα μορφή γρίπης, η αποκληθείσα Γρίπη των Χοίρων, που προκλήθηκε από τον ιό  Η1Ν1, έμελλε να προσβάλει δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους σε όλον τον κόσμο και να προκαλέσει εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους (σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, 500.000 και πλέον). Η επιδημική αυτή νόσος, όπως μαρτυρά και η ονομασία της, ξεκίνησε από γουρούνια που είχαν επαφή με ανθρώπους.

Ο Η1Ν1 φανέρωσε στην επιστημονική κοινότητα πόσο γρήγορα μπορεί να εξελιχθεί ένας ιός σε πανδημία κατά τον 21ο αιώνα.

9) Η νόσος του Έμπολα

Άκρως θανατηφόρα αποδείχθηκε, τέλος, μια ακόμη ιογενής λοίμωξη πριν από λίγα χρόνια, ο αιμορραγικός πυρετός Έμπολα. 

Η σοβαρή αυτή επιδημική νόσος προσβάλλει ανθρώπους και άλλα πρωτεύοντα θηλαστικά (π.χ., πιθήκους, γορίλες, χιμπατζήδες). Ο ιός Έμπολα εμφανίστηκε πρώτη φορά το 1976 σε ένα χωριό κοντά στον ποταμό Έμπολα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό και συγχρόνως στο Σουδάν. Η προέλευση του ιού είναι άγνωστη, ωστόσο «αποθήκη» του ιού στη φύση θεωρούνται ορισμένα είδη φρουτοφάγων νυχτερίδων που ενδημούν στην Αφρική.

Δεν υπάρχει προς το παρόν ειδικό εμβόλιο ή θεραπεία για την ασθένεια που προκαλεί ο ιός Έμπολα, αν και πολλές επιστημονικές ομάδες ανά τον κόσμο αναπτύσσουν και χορηγούν σε πειραματικό επίπεδο διάφορα θεραπευτικά σχήματα.

Σε κάθε περίπτωση, η αγωγή είναι σήμερα υποστηρικτική και συμπτωματική.

10) Μαύρη Πανώλη

Τέλος από τις Χειρότερες και πιο Καταστροφικότερες πανδημίες στην ιστορία της Παγκόσμιας Ιστορίας, το 1348 - 1353. Ο συνολικός ανθρώπινος απολογισμός της, υπολογίζεται σε 100 έως 200 εκατομμύρια νεκρούς στην Ευρώπη και στην Ασία.

Μάλιστα εκτιμάται ότι μείωσε τότε τον Παγκόσμιο Πληθυσμό από 450 εκατομμύρια σε 350 - 375 εκατομμύρια.

Η ασθένεια αυτή είχε δύο μορφές: τη βουβωνική (ή σηψαιμική) και την πνευμονική. Μεταδιδόταν ακαριαία και βοηθούμενη από τις κακές συνθήκες υγιεινής, την έλλειψη ιατρικών γνώσεων της εποχής και τις επακόλουθες δεισιδαιμονικές προλήψεις, στις αρχές του 1348 είχε ήδη διαδοθεί από την Ιταλία σε όλη την κεντρική Γαλλία, μέχρι το χειμώνα του ιδίου έτους στη Νότια Αγγλία και στη συνέχεια στις Κάτω Χώρες.

Συνέπεια της επιδημίας ήταν να χαθεί σχεδόν το ένα τρίτο του πληθυσμού της Ευρώπης. Η επιδημία ξαναχτύπησε και στα επόμενα χρόνια του 14ου αιώνα, με μικρά χρονικά διαλείμματα.