Πώς η κατάχρηση αντιβιοτικών μας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στο άγχος

Μια πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Molecular Psychiatry υποστηρίζει ότι η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών μπορεί να διαταράξει το μικροβίωμα του εντέρου και να σχετίζεται με υψηλότερα επίπεδα άγχους. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του First Affiliated Hospital of Chongqing Medical University, οι οποίοι εξέτασαν πώς αυτά τα σκευάσματα επηρεάζουν τα εντερικά βακτήρια και, μέσω του άξονα εντέρου-εγκεφάλου, την ψυχική υγεία.

Τι έδειξε η έρευνα

Οι ερευνητές αρχικά χορήγησαν αντιβιοτικά σε ποντίκια και στη συνέχεια μελέτησαν τη συμπεριφορά και τη σύνθεση του μικροβιώματός τους. Σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, τα ζώα παρουσίασαν συμπεριφορές που παραπέμπουν σε άγχος, ενώ διαπιστώθηκαν:

αλλαγές στη σύσταση του μικροβιώματος (κυρίως σε Firmicutes και Bacteroidota)
μείωση λιπαρών οξέων βραχείας αλυσίδας (SCFA)
διαταραχές στον μεταβολισμό λιπιδίων εντέρου-εγκεφάλου
χαμηλότερα επίπεδα ακετυλοχολίνης, τα οποία συσχετίστηκαν με τις αυξημένες ενδείξεις άγχους

Σε δεύτερο στάδιο, η ερευνητική ομάδα συνέκρινε δεδομένα από τρεις ομάδες ανθρώπων:
— άτομα που είχαν λάβει πρόσφατα αντιβιοτικά,
— άτομα χωρίς πρόσφατη χορήγηση αντιβιοτικών, και
— υγιή άτομα ως ομάδα ελέγχου.

Η ανάλυση δειγμάτων κοπράνων και αίματος έδειξε αντίστοιχες αλλαγές με αυτές που παρατηρήθηκαν στα ζώα: διαφοροποιημένο μικροβίωμα, μειωμένα SCFA, διαταραγμένο μεταβολισμό λιπιδίων και χαμηλότερη ακετυλοχολίνη σε όσους είχαν λάβει αντιβιοτικά, μαζί με υψηλότερα επίπεδα άγχους.

Συνολική εικόνα των ευρημάτων

Η χρήση αντιβιοτικών συσχετίστηκε με:

ενδείξεις άγχους σε ποντίκια
αυξημένα επίπεδα άγχους σε ανθρώπους
μειωμένο αριθμό ωφέλιμων βακτηρίων (ειδικά Bacteroides)
μείωση ακετυλοχολίνης στο έντερο και τον εγκέφαλο

Μπορεί αυτή η επίδραση να αντιστραφεί;

Στα πειράματα, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μεθαχολίνη (παράγωγο της ακετυλοχολίνης) και διαπίστωσαν ότι στα ποντίκια μειώθηκαν αποτελεσματικά τα συμπτώματα άγχους και περιορίστηκε η ενεργοποίηση μικρογλοιακών κυττάρων στον ιππόκαμπο. Το εύρημα αυτό υποδεικνύει ότι η παρέμβαση σε συγκεκριμένους νευροδιαβιβαστές ίσως αποτελέσει μελλοντική θεραπευτική προσέγγιση.

Συμπέρασμα

Η κατάχρηση αντιβιοτικών δεν επηρεάζει μόνο το ανοσοποιητικό και την αντίσταση στα φάρμακα, αλλά φαίνεται να έχει και ψυχιατρικές προεκτάσεις, μέσω της διατάραξης του εντερικού μικροβιώματος. Οι επιστήμονες τονίζουν την ανάγκη ορθολογικής χρήσης αντιβιοτικών και επισημαίνουν ότι μελλοντικές έρευνες θα πρέπει να εξετάσουν τρόπους αποκατάστασης του μικροβιώματος μετά από φαρμακευτική αγωγή.

Πηγή: Cyprus Times