Χάρτης-«φωτιά» στην Κωνσταντινούπολη

Έναν χάρτη που αναπαριστά τα εδαφικά όρια του λεγόμενου «Εθνικού Όρκου» (Misak-ı Millî) του 1920 μπορούν να δουν οι επισκέπτες σε δημόσιο χώρο στην Κωνσταντινούπολη, προκαλώντας συζητήσεις λόγω των περιοχών που περιλαμβάνονται στην απεικόνιση.

Στον χάρτη, που βρίσκεται σε υπόγεια διάβαση στην περιοχή του Καράκιοϊ, η Τουρκία παρουσιάζεται μέσα σε μια ευρύτερη κόκκινη γεωγραφική έκταση, στην οποία εμφανίζονται μεταξύ άλλων η Κύπρος, η Ρόδος και η Δυτική Θράκη.

Στο κέντρο της εγκατάστασης δεσπόζει η τουρκική σημαία, ενώ πάνω από την απεικόνιση αναγράφεται «Ahd-i Millî», η ονομασία που συνδέεται με το ιστορικό Misak-ı Millî, δηλαδή τον «Εθνικό Όρκο» που υιοθετήθηκε το 1920.

Τι δείχνει ο επίμαχος χάρτης

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλούν οι ονομασίες που αναγράφονται πάνω στον χάρτη.

Στο δυτικό τμήμα εμφανίζεται η «Batı Trakya», δηλαδή η Δυτική Θράκη, ενώ νοτιότερα αναγράφεται η «Rodos», η τουρκική ονομασία για τη Ρόδο.

Η Κύπρος εμφανίζεται ως «Kıbrıs», ενώ προς τα ανατολικά και νοτιοανατολικά περιλαμβάνονται περιοχές όπως το Μπατούμι, η Μοσούλη, το Κιρκούκ, το Χαλέπι και η Ντέιρ εζ-Ζορ.

Έτσι, η συγκεκριμένη ιστορική χαρτογραφική απεικόνιση εκτείνεται πολύ πέρα από τα σημερινά σύνορα της Τουρκίας και περιλαμβάνει περιοχές που σήμερα ανήκουν σε διαφορετικά κράτη

Τι είναι ο «Εθνικός Όρκος» του 1920

Το Misak-ı Millî, γνωστό και ως «Εθνικός Όρκος», εγκρίθηκε από την τελευταία Οθωμανική Βουλή στις 28 Ιανουαρίου 1920 και δημοσιοποιήθηκε τον επόμενο μήνα.

Αποτέλεσε ένα από τα βασικά πολιτικά κείμενα της τουρκικής εθνικής κίνησης μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, καθορίζοντας τις εδαφικές και πολιτικές επιδιώξεις που προβάλλονταν εκείνη την περίοδο.

Στο κείμενο υπήρχε, μεταξύ άλλων, αναφορά στη Δυτική Θράκη και στη θέση ότι το καθεστώς της θα έπρεπε να καθοριστεί με βάση τη βούληση των κατοίκων της.

Μια ιστορική απεικόνιση με σύγχρονες προεκτάσεις

Η παρουσία του συγκεκριμένου χάρτη σε δημόσιο χώρο της Κωνσταντινούπολης επαναφέρει στο προσκήνιο μια ιστορική αντίληψη για τα εδαφικά όρια που προβάλλονταν από την τουρκική εθνική κίνηση στις αρχές του 20ού αιώνα.

Η συμπερίληψη της Κύπρου, της Ρόδου και της Δυτικής Θράκης, μαζί με περιοχές της σημερινής Συρίας, του Ιράκ και της Γεωργίας, δημιουργεί μια εικόνα που απέχει σημαντικά από τα σημερινά διεθνώς αναγνωρισμένα σύνορα της Τουρκίας.

Ο χάρτης, επομένως, δεν αποτελεί απεικόνιση του σημερινού πολιτικού χάρτη, αλλά παραπέμπει σε ιστορικές εδαφικές διεκδικήσεις και εθνικιστικές αντιλήψεις της περιόδου που ακολούθησε τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.