
ΓΕΝΙΚΑ
Χάσατε ύπνο;
Πώς να τον αναπληρώσετε χωρίς να απορρυθμίσετε το βιολογικό σας ρολόι
Μία έως δύο επιπλέον ώρες ύπνου μπορούν να βοηθήσουν μετά από μια δύσκολη νύχτα, όμως το υπερβολικό «χουζούρεμα» μπορεί να φέρει το αντίθετο αποτέλεσμα
Μια νύχτα με ελάχιστο ύπνο αρκεί για να επηρεάσει την επόμενη ημέρα. Κούραση, εκνευρισμός, μειωμένη συγκέντρωση και αίσθημα εξάντλησης είναι μερικές από τις συνέπειες που μπορεί να εμφανιστούν. Και κάπου εκεί έρχεται η σκέψη: «Θα τα αναπληρώσω το Σαββατοκύριακο».
Η λύση, όμως, δεν είναι απαραίτητα να μείνουμε στο κρεβάτι μέχρι το μεσημέρι.
Οι περισσότεροι ενήλικες χρειάζονται περίπου 7 έως 9 ώρες ύπνου κάθε βράδυ, ενώ για τους εφήβους η συνιστώμενη διάρκεια είναι συνήθως 8 έως 10 ώρες. Όταν ο ύπνος περιορίζεται περιστασιακά, λίγη επιπλέον ξεκούραση μπορεί να βοηθήσει τον οργανισμό και τον εγκέφαλο να ανακάμψουν.
Λίγος παραπάνω ύπνος, όχι υπερβολές
Μετά από μια ιδιαίτερα δύσκολη νύχτα, μία έως δύο επιπλέον ώρες ύπνου μπορούν να προσφέρουν σημαντική ανακούφιση. Η επιπλέον ξεκούραση μπορεί να βοηθήσει στη συγκέντρωση και να περιορίσει ορισμένες από τις συνέπειες της προσωρινής στέρησης ύπνου.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν η αναπλήρωση μετατρέπεται σε πολύωρο πρωινό ύπνο. Το να ξυπνήσουμε αρκετές ώρες αργότερα από το συνηθισμένο μπορεί να επηρεάσει τον κιρκάδιο ρυθμό, δηλαδή το εσωτερικό «ρολόι» που ρυθμίζει μεταξύ άλλων τον κύκλο ύπνου και εγρήγορσης.
Έτσι, μπορεί το βράδυ να μην νυστάζουμε την ώρα που πρέπει και να οδηγηθούμε σε ακόμη πιο αργή κατάκλιση. Το αποτέλεσμα; Η Δευτέρα μπορεί να ξεκινήσει με νέα έλλειψη ύπνου.
Το «χρέος» δεν εξοφλείται με ένα Σαββατοκύριακο
Ο επιπλέον ύπνος μπορεί να είναι χρήσιμος όταν πρόκειται για μια περιστασιακή κακή νύχτα, δεν μπορεί όμως να αντισταθμίσει πλήρως τη συστηματική έλλειψη ύπνου.
Όταν κάποιος κοιμάται λιγότερο από όσο χρειάζεται για μεγάλο χρονικό διάστημα, η μειωμένη προσοχή, τα πιο αργά αντανακλαστικά και η δυσκολία συγκέντρωσης μπορούν να επιμένουν, ακόμη και αν προσπαθήσει να κοιμηθεί περισσότερο αργότερα.
Γι' αυτό και η πιο πρακτική προσέγγιση είναι να επιστρέψουμε όσο γίνεται γρήγορα σε ένα σταθερό πρόγραμμα ύπνου, αντί να προσπαθούμε να «ξεπληρώσουμε» όλο το χαμένο ύπνο μαζεμένο.
Τι να κάνετε μετά από μια δύσκολη νύχτα
Αν κοιμηθήκατε ελάχιστα ένα βράδυ, ένα λίγο πιο χαλαρό πρωινό ή μια νωρίτερη κατάκλιση το επόμενο βράδυ μπορεί να είναι προτιμότερη επιλογή από ένα πολύ μεγάλο lie-in.
Χρειάζεται, επίσης, προσοχή όταν υπάρχει αϋπνία. Σε αυτή την περίπτωση, η παραμονή στο κρεβάτι για πολλές ώρες ή η προσπάθεια να κοιμηθεί κανείς πολύ νωρίτερα από το συνηθισμένο δεν είναι απαραίτητα βοηθητική και μπορεί να κάνει τον ύπνο ακόμη πιο δύσκολο. Όταν η δυσκολία στον ύπνο επιμένει, είναι σημαντικό να ζητηθεί η συμβουλή επαγγελματία υγείας.
Τελικά, ο περιστασιακός επιπλέον ύπνος μπορεί πράγματι να λειτουργήσει σαν μια μικρή «επανεκκίνηση» μετά από μια δύσκολη νύχτα. Η πραγματική λύση, όμως, δεν βρίσκεται στα υπερβολικά πρωινά στο κρεβάτι, αλλά σε έναν σταθερό και επαρκή ύπνο κάθε βράδυ, που αποτελεί βασικό παράγοντα για την ενέργεια, τη διάθεση και τη συνολική υγεία.
